Παθήσεις & Θεραπείες

Κλείστε ραντεβού

695 180 21 56
Ioannis Sachbazidis

Η χειρουργική αντιμετώπιση του ανευρύσματος κοιλιακής αορτής (ΑΚΑ) είναι απαραίτητη όταν η διάμετρος υπερβαίνει τα 5-5,5 εκατοστά ή όταν παρουσιάζει ταχεία αύξηση, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος ρήξης. Υπάρχουν δύο κύριες μέθοδοι αποκατάστασης: η παραδοσιακή ανοικτή χειρουργική και η σύγχρονη ενδαγγειακή (EVAR). 

1. Ενδαγγειακή Αποκατάσταση (EVAR)

Είναι η “ελάχιστα επεμβατική” μέθοδος και σήμερα η συνηθέστερη επιλογή για την πλειονότητα των ασθενών. 

  • Η διαδικασία: Μέσω δύο μικρών τομών στις βουβωνικές χώρες, ο αγγειοχειρουργός εισάγει έναν ειδικό ενδονάρθηκα (stent-graft) στην αορτή υπό ακτινοσκοπική καθοδήγηση. Το μόσχευμα αποκλείει το ανεύρυσμα από την κυκλοφορία, δημιουργώντας έναν νέο αυλό για το αίμα.

  • Πλεονεκτήματα: Μικρότερη απώλεια αίματος, λιγότερος πόνος, συντομότερη νοσηλεία (2-5 ημέρες) και ταχύτερη ανάρρωση (2-4 εβδομάδες).

  • Περιορισμοί: Απαιτεί ισόβια παρακολούθηση με αξονικές αγγειογραφίες ή υπερήχους για τον έλεγχο πιθανών μετακινήσεων ή διαρροών (endoleaks). 

2. Ανοικτή Χειρουργική Αποκατάσταση (OSR)

Θεωρείται η κλασική μέθοδος και παραμένει το “gold standard” για νεότερους ασθενείς ή περιπτώσεις με δύσκολη ανατομία. 

  • Η διαδικασία: Γίνεται μέσω μεγάλης τομής στην κοιλιακή χώρα. Ο χειρουργός απομονώνει την αορτή, ανοίγει το ανεύρυσμα και το αντικαθιστά με ένα συνθετικό μόσχευμα, το οποίο ράβεται απευθείας στο υγιές τμήμα του αγγείου.

  • Πλεονεκτήματα: Εξαιρετική μακροχρόνια αντοχή και πολύ χαμηλότερη ανάγκη για επανεπεμβάσεις σε σύγκριση με το EVAR.

  • Μειονεκτήματα: Μεγαλύτερη επιβάρυνση του οργανισμού, ανάγκη για γενική αναισθησία και παραμονή σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) τις πρώτες ημέρες. 

Σύγκριση Μεθόδων

Χαρακτηριστικό

Ενδαγγειακή (EVAR)

Ανοικτή Χειρουργική

Απώλεια αίματος

Ελάχιστη

Σημαντική

Ανάρρωση

Ταχεία (ημέρες)

Παρατεταμένη (εβδομάδες)

Μακροχρόνια παρακολούθηση

Ισόβια (CT/Triplex)

Περιοδική / Ελάχιστη

Κατάλληλο για:

Ηλικιωμένους / Υψηλού κινδύνου

Νέους / Καλή φυσική κατάσταση

 

Η χειρουργική αντιμετώπιση της στένωσης των καρωτίδων στοχεύει στην πρόληψη του εγκεφαλικού επεισοδίου και πραγματοποιείται κυρίως με δύο μεθόδους, ανάλογα με την ανατομία του ασθενούς και τους παράγοντες κινδύνου.

Κύριες Χειρουργικές Μέθοδοι

  1. Καρωτιδική Ενδαρτηρεκτομή (CEA – Κλασική η Ανάστροφη (Eversion) ):

    • Η διαδικασία: Αποτελεί την “κλασική” ανοιχτή επέμβαση. Ο χειρουργός πραγματοποιεί μια τομή στον τράχηλο, ανοίγει την καρωτίδα και αφαιρεί την αθηρωματική πλάκα (το ίζημα που προκαλεί τη στένωση). Στη συνέχεια, το αγγείο κλείνει με λεπτά ράμματα ή με τη χρήση ενός ειδικού εμβαλώματος (patch).

    • Πλεονεκτήματα: Παραμένει η μέθοδος εκλογής (gold standard) για τους περισσότερους ασθενείς, καθώς συνδέεται με χαμηλότερα ποσοστά περιεγχειρητικού εγκεφαλικού επεισοδίου, ειδικά σε άτομα άνω των 70 ετών.

    • Αναισθησία: Μπορεί να γίνει με γενική ή τοπική (περιοχική) αναισθησία.

  1. Αγγειοπλαστική με τοποθέτηση Stent (CAS):

    • Η διαδικασία: Είναι μια ελάχιστα επεμβατική (ενδαγγειακή) μέθοδος. Μέσω ενός καθετήρα (συνήθως από τη βουβωνική χώρα), εισάγεται ένας μικρός μεταλλικός νάρθηκας (stent) που διαστέλλει την αρτηρία από το εσωτερικό της.

    • Πότε προτιμάται: Σε ασθενείς με υψηλό χειρουργικό κίνδυνο για ανοιχτό χειρουργείο, όπως εκείνοι με σοβαρά καρδιολογικά προβλήματα, προηγούμενες επεμβάσεις ή ακτινοβολία στον τράχηλο, ή όταν η στένωση βρίσκεται σε δύσκολα προσβάσιμο σημείο.

    • Πλεονεκτήματα: Δεν αφήνει τομή στον λαιμό και αποφεύγεται η πιθανή κάκωση των νεύρων του τραχήλου. 

Σύγκριση και Κίνδυνοι

Χαρακτηριστικό

Ενδαρτηρεκτομή (CEA)

Τοποθέτηση Stent (CAS)

Τύπος Επέμβασης

Ανοιχτή χειρουργική

Ελάχιστα επεμβατική

Κίνδυνος Εγκεφαλικού

Χαμηλότερος (ειδικά >70 ετών)

Ελαφρώς υψηλότερος περιεγχειρητικά

Κίνδυνος Εμφράγματος

Μικρός κίνδυνος λόγω stress

Πολύ χαμηλός

Νευρική Βλάβη

Πιθανή παροδική κάκωση νεύρων

Μηδενική πιθανότητα

 

Ο κίνδυνος επιπλοκών σε ένα χειρουργείο καρωτίδας κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 1% και 2%, ενώ η πιθανότητα εγκεφαλικού σε έναν ασθενή με σοβαρή στένωση (π.χ. 80%) χωρίς επέμβαση μπορεί να φτάσει το 20-30%. 

Η σύγχρονη αντιμετώπιση των κιρσών έχει μετατοπιστεί από τις παραδοσιακές χειρουργικές μεθόδους σε ελάχιστα επεμβατικές ενδοαυλικές τεχνικές, οι οποίες προσφέρουν ταχύτερη ανάρρωση και υψηλά ποσοστά επιτυχίας που αγγίζουν το 95-98%. 

Σύγχρονες Ενδοαυλικές Μέθοδοι (Minimally Invasive)

Αυτές οι τεχνικές πραγματοποιούνται συνήθως με τοπική αναισθησία και επιτρέπουν στον ασθενή να επιστρέψει στις δραστηριότητές του άμεσα. 

  • Ενδοφλέβιο Laser (EVLA/EVLT): Μια οπτική ίνα εισάγεται στη φλέβα υπό υπερηχογραφική καθοδήγηση. Η θερμική ενέργεια του laser προκαλεί σύγκλειση και απορρόφηση της φλέβας από τον οργανισμό.

  • Ραδιοσυχνότητες (RFA): Παρόμοια με το laser, αλλά χρησιμοποιεί θερμότητα από ραδιοκύματα για να σφραγίσει τη φλέβα. Θεωρείται εξαιρετικά ανώδυνη μέθοδος με ελάχιστες μετεγχειρητικές ενοχλήσεις.

  • Βιολογική Κόλλα (VenaSeal): Μια νεότερη μέθοδος που χρησιμοποιεί ειδική ιατρική κόλλα (κυανοακρυλική) για το κλείσιμο της φλέβας. Το κύριο πλεονέκτημα είναι ότι συχνά δεν απαιτείται η χρήση ελαστικών καλτσών συμπίεσης μετά την επέμβαση.

  • Σκληροθεραπεία με Αφρό: Έγχυση ειδικής ουσίας σε μορφή αφρού που προκαλεί ίνωση και κλείσιμο της φλέβας. Χρησιμοποιείται κυρίως για μικρότερους κιρσούς ή συμπληρωματικά με άλλες μεθόδους. 

Παραδοσιακές Χειρουργικές Μέθοδοι

  • Σαφηνεκτομή (Ligation and Stripping): Η κλασική μέθοδος όπου η πάσχουσα φλέβα προσδένεται και αφαιρείται μέσω τομών. Πραγματοποιείται πλέον κυρίως σε πολύ προχωρημένες περιπτώσεις ή όταν οι ενδοαυλικές μέθοδοι δεν είναι εφαρμόσιμες.

  • Μικροφλεβεκτομή (Ambulatory Phlebectomy): Αφαίρεση των επιφανειακών κιρσών μέσα από μικροσκοπικές οπές (σαν τρύπες βελόνας) που δεν απαιτούν ράμματα και δεν αφήνουν ουλές.

Τα περιφερικά ανευρύσματα αφορούν κυρίως τις αρτηρίες των ποδιών, με συχνότερα αυτά της ιγνυακής αρτηρίας (πίσω από το γόνατο, αποτελούν το 70% των περιπτώσεων) και της μηριαίας αρτηρίας. Η χειρουργική επέμβαση κρίνεται απαραίτητη όταν το μέγεθος ξεπερνά κάποια όρια (π.χ. >2 εκ. για την ιγνυακή ή >2,5 εκ. για τη μηριαία) ή όταν προκαλούν συμπτώματα όπως πόνο και ισχαιμία. 

Χειρουργικές Μέθοδοι

  1. Ανοιχτή Χειρουργική Αποκατάσταση (Gold Standard):

    • Bypass (Παράκαμψη): Η συνηθέστερη μέθοδος. Ο χειρουργός παρακάμπτει το ανεύρυσμα χρησιμοποιώντας ένα φλεβικό μόσχευμα (συνήθως από τη σαφηνή φλέβα του ίδιου του ασθενούς) ή ένα συνθετικό μόσχευμα.

    • Απολίνωση (Ligation): Το ανεύρυσμα “δένεται” στα δύο άκρα του για να σταματήσει η ροή του αίματος μέσα σε αυτό και να προληφθεί η ρήξη ή ο σχηματισμός θρόμβων.

    • Ανευρυσματεκτομή (Aneurysmectomy): Πλήρης αφαίρεση του ανευρυσματικού σάκου και αντικατάσταση του τμήματος της αρτηρίας με μόσχευμα.

  1. Ενδαγγειακή Αποκατάσταση (EVAR/EPAR):

    • Τοποθέτηση Stent-Graft: Μια ελάχιστα επεμβατική μέθοδος όπου ένας καλυμμένος μεταλλικός νάρθηκας εισάγεται μέσω μιας μικρής οπής στη βουβωνική χώρα.

    • Πλεονεκτήματα: Ταχύτερη ανάρρωση, λιγότερος πόνος και μικρότερη παραμονή στο νοσοκομείο.

    • Περιορισμοί: Ενδέχεται να έχει χαμηλότερη μακροχρόνια βατότητα σε σχέση με το bypass, ειδικά στην περιοχή του γόνατος λόγω των συνεχών κινήσεων της άρθρωσης. 

 

Σύγκριση Επιλογών

Χαρακτηριστικό 

Ανοιχτό Χειρουργείο (Bypass)

Ενδαγγειακό (Stent)

Μακροχρόνια αποτελέσματα

Εξαιρετικά (ιδιαίτερα με φλέβα)

Πιθανή ανάγκη επανεπέμβασης

Ανάρρωση

2-4 εβδομάδες

Πολύ γρήγορη (λίγες ημέρες)

Αναισθησία

Γενική ή Ραχιαία

Τοπική ή Μέθη

Κατάλληλο για:

Νεότερους, δραστήριους ασθενείς

Ηλικιωμένους με συνοδά προβλήματα

 

Κίνδυνοι και Επιπλοκές

Χωρίς χειρουργείο, τα περιφερικά ανευρύσματα σπάνια ρήγνυνται, αλλά συχνά δημιουργούν θρόμβους που μπορεί να οδηγήσουν σε εμβολή και κίνδυνο ακρωτηριασμού. Η χειρουργική αντιμετώπιση προλαμβάνει αυτές τις επιπλοκές με ποσοστά επιτυχίας που ξεπερνούν το 90%.

Οι χειρουργικές επεμβάσεις για την περιφερική αγγειοπάθεια (ή περιφερική αρτηριοπάθεια) στοχεύουν στην αποκατάσταση της ροής του αίματος στα άκρα όταν οι συντηρητικές μέθοδοι δεν επαρκούν. Οι επιλογές χωρίζονται σε δύο κύριες κατηγορίες: τις ελάχιστα επεμβατικές (ενδοαυλικές) και τις ανοιχτές χειρουργικές.

1. Ενδοαυλικές Μέθοδοι (Ελάχιστα Επεμβατικές)

Πραγματοποιούνται μέσω μιας μικρής οπής στη βουβωνική χώρα, χωρίς μεγάλες τομές, συνήθως με τοπική αναισθησία. 

  • Αγγειοπλαστική με Μπαλόνι: Ένας λεπτός καθετήρας με μπαλόνι στην άκρη εισάγεται στην αρτηρία. Το μπαλόνι φουσκώνει στο σημείο της στένωσης, πιέζοντας την πλάκα στα τοιχώματα για να ανοίξει το αγγείο.

  • Τοποθέτηση Stent: Συχνά μετά την αγγειοπλαστική, τοποθετείται ένας μεταλλικός νάρθηκας (stent) για να κρατήσει την αρτηρία ανοιχτή μόνιμα.

  • Ενδοαυλική Αθηρεκτομή: Χρήση ειδικών καθετήρων που “ξύνουν” ή αφαιρούν την αθηρωματική πλάκα από το εσωτερικό της αρτηρίας. 

2. Ανοιχτές Χειρουργικές Επεμβάσεις

Προτιμώνται σε περιπτώσεις εκτεταμένων αποφράξεων ή όταν οι ενδοαυλικές μέθοδοι δεν είναι εφικτές. 

  • Αρτηριακή Παράκαμψη (Bypass): Ο χειρουργός δημιουργεί μια “παράκαμψη” γύρω από το μπλοκαρισμένο τμήμα της αρτηρίας, χρησιμοποιώντας είτε μια δική σας φλέβα (συνήθως τη σαφηνή) είτε ένα συνθετικό μόσχευμα.

    • Κοινές επεμβάσεις: Μηρο-ιγνυακή (Fem-Pop) ή Αορτο-μηριαία παράκαμψη.

  • Ενδαρτηρεκτομή: Ανοιχτή αφαίρεση της αθηρωματικής πλάκας απευθείας από την αρτηρία (συνηθέστερα στη μηριαία αρτηρία στη βουβωνική χώρα). 

3. Υβριδικές Τεχνικές

Συνδυασμός ανοιχτής χειρουργικής και ενδοαυλικής μεθόδου στον ίδιο χρόνο, επιτρέποντας την αντιμετώπιση πολλαπλών βλαβών σε διαφορετικά επίπεδα του άκρου με τη μικρότερη δυνατή επιβάρυνση. 

Σύγκριση Μεθόδων

Χαρακτηριστικό 

Αγγειοπλαστική / Stent

Χειρουργικό Bypass

Αναισθησία

Τοπική

Γενική ή Ραχιαία

Ανάρρωση

1-2 ημέρες

2-5 ημέρες νοσηλεία

Μακροχρόνια αποτελέσματα

Μπορεί να χρειαστεί επανάληψη

Καλύτερη μακροχρόνια βατότητα

Κατάλληλο για:

Μικρότερες στενώσεις

Εκτεταμένες αποφράξεις

 

Πώς γίνεται η αξιολόγηση

Κάθε ασθενής αντιμετωπίζεται με:

  1. Αναλυτικό ιστορικό

  2. Κλινική εξέταση

  3. Υπερηχογραφικό ή απεικονιστικό έλεγχο

  4. Εξατομικευμένο πλάνο θεραπείας

Ο ασθενής ενημερώνεται με απλά λόγια για όλες τις επιλογές.